Chinees schaken


(Doorverwezen vanaf Xiangqi)
Chinees schaken
Naam (taalvarianten)
Vereenvoudigd 象棋
Traditioneel 象棋
Pinyin xiàngqí
Chinees schaken
Naamgeving in Volksrepubliek China
(taal-varianten)
Koreaans 샹치

Chinees schaken, Chinees schaak of xiangqi is een bordspel voor twee spelers uit dezelfde familie als het westerse schaakspel en het Japanse shogi. Het wordt gespeeld op een bord dat bestaat uit 9 verticale en 10 horizontale lijnen. De speelstukken worden geplaatst op de snijpunten van de lijnen, niet in de vakken. Chinees schaken is een geliefd spel bij Chinezen, Vietnamezen, Japanners, Koreanen en andere Oost-Aziatische nationaliteiten.

Inhoud

Doel


Het doel van het spel is de vijandelijke generaal te veroveren. Dit gebeurt evenals in het westerse schaken door hem mat of pat te zetten, dat wil zeggen op een zodanige manier te bedreigen dat er geen verdediging meer mogelijk is. In tegenstelling tot bij het westerse schaken is pat geen remise, maar een overwinning voor de partij die de ander pat zet. Het is verplicht om te melden dat de ander schaak staat. In het Chinees zeg je “jiāng” (將 of 将) als de tegenspeler schaak staat en “jiāngjūn” (將軍 of 将军) als de tegenspeler schaakmat staat.

Het bord


De verticale lijnen, meestal met uitzondering van de buitenste twee, zijn in het midden onderbroken en symboliseren daarmee de rivier die het bord in tweeën deelt. Voor het uitvoeren van de zetten heeft dit echter geen gevolg, het lijkt daarbij alsof de lijnen doorlopen (behalve voor de olifanten en de soldaten). Verder staan er aan beide zijden midden achterin een tweetal korte diagonale lijnen. De acht punten die het omvattende vierkant vormen plus het centrum daarvan, worden samen het fort of kasteel genoemd.

De stukken


Elke speler heeft de beschikking over de volgende stukken:

Aantal Nederlandse
naam
Engelse
naam
Chinese
naam
Opmerking
1 Generaal Marshal, General, King rood: shuài ()
zwart: jiàng ()
Vergelijkbaar met de koning in het westerse schaakspel.
2 Mandarijn of
Raadsheer
Advisor, Guard, Assistant rood: shì ()
zwart: shì ()
Geen vergelijkbaar stuk.
2 Olifant Minister, Elephant rood: xiàng ()
zwart: xiàng ()
Vaag vergelijkbaar met de loper.
2 Paard Horse, Knight rood: mà ()
zwart: mǎ ()
Vergelijkbaar met het paard.
2 Strijdwagen Chariot, Car rood: jū ()
zwart: jū ()
Vergelijkbaar met de toren.
2 Katapult Cannon, Gunner rood: pào ()
zwart: pào ()
Geen vergelijkbaar stuk.
betekent kanon, betekent katapult.
5 Soldaat Soldier, Pawn rood: bīng ()
zwart: zú ()
Min of meer vergelijkbaar met de pion.

In westerse landen worden de stukken van beide kleuren met dezelfde naam aangeduid (afhankelijk van het land een van beide betekenissen).

De eigenschappen van elk van de stukken zijn als volgt:

Generaal

Mandarijn of raadsheer

Olifant

Paard

Strijdwagen

Katapult

Soldaat

Slaan


Het slaan van een stuk gebeurt door de plaats van het geslagen stuk in te nemen en dat stuk van het bord te verwijderen. Eenmaal geslagen stukken kunnen niet meer in het spel terugkomen.

Speciale regels


De twee generaals mogen elkaar niet zien. Dat wil zeggen dat de twee generaals nooit op dezelfde verticale lijn mogen staan zonder dat er minstens één stuk tussen hen in staat. Hoewel de generaal zijn fort nooit mag verlaten, kan hij door deze regel - vooral in het eindspel wanneer er nog maar weinig stukken op het bord staan - toch actief meewerken aan het mat of pat zetten van de tegenstander.

Remise door zetherhaling of eeuwig schaak komt niet voor. De speler die begon met de zetherhaling wordt door de regels gedwongen na een bepaald aantal herhaalde zetten een andere zet te doen, anders verliest hij. Ook de westerse regel dat driemaal dezelfde stelling in dezelfde partij remise oplevert, geldt niet.

Janggi


Het Koreaanse janggi is een afgeleide van xiangqi. Het spel gebruikt dezelfde speelstukken, maar het bord kent geen rivier waardoor de rollen van de olifanten en soldaten heel anders worden. Ook sommige andere speelstukken bewegen anders dan in xiangqi - naast dat sommige speelstukken anders bewegen en de rivier, zijn er ook nog wat andere kleine verschillen in spelregels.

Externe links


Zie de categorie Xiangqi van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.









Categorieën: Chinees schaken




Staat van informatie: 27.09.2021 07:54:46 CEST

oorsprong: Wikipedia (Auteurs [Geschiedenis])    Licentie: CC-BY-SA-3.0

Veranderingen: Alle afbeeldingen en de meeste ontwerpelementen die daarmee verband houden, zijn verwijderd. Sommige pictogrammen werden vervangen door FontAwesome-Icons. Sommige sjablonen zijn verwijderd (zoals 'artikel heeft uitbreiding nodig') of toegewezen (zoals 'hatnotes'). CSS-klassen zijn verwijderd of geharmoniseerd.
Specifieke Wikipedia-links die niet naar een artikel of categorie leiden (zoals 'Redlinks', 'links naar de bewerkpagina', 'links naar portals') zijn verwijderd. Elke externe link heeft een extra FontAwesome-Icon. Naast enkele kleine wijzigingen in het ontwerp, werden mediacontainer, kaarten, navigatiedozen, gesproken versies en Geo-microformats verwijderd.

Belangrijke opmerking Omdat de gegeven inhoud op het gegeven moment automatisch van Wikipedia wordt gehaald, was en is een handmatige verificatie niet mogelijk. Daarom garandeert LinkFang.org niet de juistheid en actualiteit van de verkregen inhoud. Als er informatie is die momenteel verkeerd is of een onjuiste weergave heeft, aarzel dan niet om Neem contact op: E-mail.
Zie ook: Afdruk & Privacy policy.