San Francisco


Stad in de Verenigde Staten
San Francisco
Stad in de Verenigde Staten

Situering
Staat Californië
County San Francisco
Coördinaten
Algemeen
Oppervlakte 600,59 km²
- land 121,45 km²
- water 479,14 km²
Inwoners (1 juli 2019) 881.549
(7258 inw./km²)
- agglomeratie 7.563.460 (2010) (Bay Area)
Politiek
Burgemeester London Breed (lijst)
Website sf.gov
Foto's
Portaal    Verenigde Staten
Californië
San Francisco

San Francisco is een stad in de Amerikaanse staat Californië en het hart van de San Francisco Bay Area. San Francisco is de vierde stad van Californië, na Los Angeles, San Diego en San Jose. Het is tevens de enige stad in Californië die samenvalt met een county: officieel heet ze City and County of San Francisco.

De stad, die 881.549 inwoners telt, ligt op het schiereiland van San Francisco dat de Stille Oceaan van de Baai van San Francisco scheidt. De agglomeratie waarvan San Francisco het centrum is bestaat uit de steden San Jose, San Francisco, Oakland en Berkeley. Met ruim 7 miljoen inwoners is het de op vier na grootste agglomeratie in de Verenigde Staten. Alleen New York, Los Angeles, Chicago en Washington D.C.-Baltimore zijn grotere agglomeraties.

San Francisco is een van de populairste toeristische steden ter wereld. Kenmerkend aan San Francisco zijn haar steile heuvels, de frisse zomers en de mist. De bekendste symbolen van de stad zijn de Golden Gate Bridge, Alcatraz, Chinatown, de Transamerica Pyramid en de kabeltrams. Ook de homowijk Castro geniet internationale bekendheid.

Inhoud

Geschiedenis


Rond 3000 voor Christus werd de San Francisco Bay Area bewoond door een indianenstam, later de Ohlone genoemd.[1]

Op 16 november 1542 zeilde Juan Rodríguez Cabrillo langs de kust nabij San Francisco en ontdekte de Farallonen. In 1575 strandde Sebastião Rodrigues Soromenho in Drakes Bay en eiste het land op voor Spanje. Hij noemde het Puerto de San Francisco (Haven van de Heilige Franciscus). Later, in 1579, strandde ook Sir Francis Drake in de baai. Hij eiste het land op voor Engeland en noemde het Nova Albion.

Pioniers, onder wie José Francisco Ortega, van een Spaanse expeditie geleid door Gaspar de Portolá ontdekten op 2 november 1769 de Golden Gate. Zeven jaar later, op 28 maart 1776 stichtte een andere Spaanse expeditie, geleid door Juan Bautista de Anza, het Presidio en vervolgens in juni van hetzelfde jaar de missiepost van San Francisco de Asís.

Begin negentiende eeuw ontstond ongeveer drie kilometer van het presidio het dorpje Yerba Buena ('Goed Gras'). Toen in 1846 de Mexicaans-Amerikaanse Oorlog begon, namen de Verenigde Staten een deel van Alta California in, waaronder Yerba Buena dat werd hernoemd naar San Francisco. De stad groeide explosief tijdens de Californische goldrush die begon in 1848.

In 1906 werd San Francisco getroffen door een zware aardbeving. Er vielen vermoedelijk enkele duizenden doden en veel gebouwen werden verwoest. De stad werd daarna snel en op grote schaal weer opgebouwd.

In de tweede helft van de twintigste eeuw ontwikkelde San Francisco zich tot een stad met alternatieve culturen. In de jaren zestig van de 20e eeuw werd de stad gezien als hippiehoofdstad van de wereld; met name de buurt Haight-Ashbury stond centraal in de hippiebeweging en werd daarom lokaal ook wel schertsend Hashbury genoemd. Raadslid Harvey Milk was in de jaren zeventig een van de eerste openlijk homoseksuele stadsbestuurders. Ook nu nog wordt San Francisco gezien als een paradijs voor homoseksuelen van de Verenigde Staten, omdat het een relatief homotolerante stad is.

Geografie


Topografie

San Francisco ligt op het Schiereiland van San Francisco aan de westkust van de Verenigde Staten. De stad ligt in de staat Californië, waar het de op drie na grootste stad is, gerekend naar inwonertal. In een straal van 50 km rondom San Francisco ligt de San Francisco Bay Area, een agglomeratie met 7 miljoen inwoners. De belangrijkste steden van de agglomeratie rondom San Francisco zijn: Berkeley, Oakland, Palo Alto, San Jose en de Silicon Valley.

In de Bay Area liggen voorts enkele natuurgebieden, zoals Muir Woods National Monument en Point Reyes National Seashore.

Klimaat

San Francisco heeft een mediterraan klimaat. In januari is de gemiddelde temperatuur 10,6 °C, in juli is dat 15,1 °C. Jaarlijks valt er gemiddeld 500,6 mm neerslag (gegevens op basis van de meetperiode 1961–1990). San Francisco is vaak gehuld in een wazige mist. Deze mist is er mede voor verantwoordelijk dat de zomers in San Francisco uitermate koel zijn. De mist ontstaat doordat in het binnenland (Arizona, Nevada, Utah en dergelijke) de temperatuur in de zomer hoog oploopt. De warme lucht die hierdoor opstijgt wordt aangevuld door lucht vanaf zee – beter gezegd; vanaf de Grote Oceaan. Deze lucht is vanzelfsprekend veel kouder. De wisselwerking tussen koude en warme lucht zorgt onder andere voor mist en neerslag.

Weergemiddelden voor San Francisco
Maand jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec Jaar
Gemiddeld maximum (°C) 13 16 16 17 18 19 19 19 21 21 18 14 17
Gemiddeld minimum (°C) 8 9 9 10 11 12 12 12 13 13 11 8 11
Neerslag (mm) 104,1 88,9 73,7 38,1 12,7 5,1 0 0 5,1 27,9 66 99,1 518,2
Bron: Weatherbase[2]

Aardbevingen

Zie Aardbeving van San Francisco in 1906 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De stad ligt op de San Andreasbreuk, oorzaak van regelmatige (kleine en grote) aardbevingen. Op 18 april 1906 richtte een zware aardbeving grote schade aan in San Francisco. De meest algemeen geaccepteerde schatting van de magnitude van deze beving is 7,8 op de schaal van Richter. Andere schattingen variëren tussen 7,7 en 8,3.[3] Er waren 3000 doden. De meeste schade werd echter aangericht door de grote brand die na de beving ontstond, mede als gevolg van het feit dat San Francisco al vroeg over aardgasleidingen beschikte. Honderd jaar later, op 18 april 2006, werd dit feit herdacht.

In 1989 werd de stad opnieuw door een grote aardbeving getroffen (circa 60 slachtoffers). De kans dat een dergelijke ramp de stad opnieuw treft blijft groot. Het kan nog vele jaren duren, maar een verwoestende aardbeving kan iedere dag toeslaan. Veel gebouwen zijn 'bevingsproof' gemaakt, maar desondanks kan een aardbeving nog steeds grote gevolgen hebben.

Demografie


Volgens de volkstelling van 2010 door het United States Census Bureau telde San Francisco 805.235 inwoners, een stijging van 3,7% ten opzichte van 2000, toen er 776.733 inwoners geteld werden. De bevolking van San Francisco groeit sinds de jaren 80. In de periode daarvoor, tussen 1950 en 1980, werden er bij de tienjaarlijkse volkstellingen dalingen vastgesteld. Volgens schattingen in 2012 had San Francisco op dat moment zo'n 826.000 inwoners.

De etnische samenstelling van de bevolking was in 2010 als volgt: 48,1% blank, 33,3% Aziatisch, 6,1% Afro-Amerikaans, 0,5% indiaans en 0,4% afkomstig van de eilanden in de Stille Oceaan. Daarnaast gaf 6,6% aan tot een ander ras te behoren en 4,7% tot twee of meer rassen te behoren. Als percentage van de gehele bevolking waren er 15,1% hispanics en latino's in San Francisco. Niet-hispanic blanken zijn goed voor 41,9% van de bevolking, waardoor San Francisco een stad is waar minderheden in de meerderheid zijn, alhoewel blanken nog steeds de grootste bevolkingsgroep vormen. De grootste etnische minderheid zijn de Chinezen (21,4%).

San Francisco, dat slechts een kleine oppervlakte beslaat, heeft een bevolkingsdichtheid van 6800 personen per km². Daarmee is het na New York de dichtstbevolkte grote stad van de Verenigde Staten. Voor de huisvesting van de bevolking werden grote concentraties wolkenkrabbers gebouwd. Critici duidden dit aan als Manhattanisering.

De stad vormt het traditionele hart van een grote agglomeratie en regio, de San Francisco Bay Area. De agglomeratie San Jose-San Francisco-Oakland telt meer dan 7 miljoen inwoners, waarmee het de vijfde metropoolregio van de VS is en de tweede van Californië, na Los Angeles.

Bestuur en politiek


San Francisco is sinds 1856 een eengemaakte stad–county (consolidated city–county), dus het bestuursniveau van de stad en de county is samengevoegd. Dit is de enige plaats in de hele staat Californië waar dit gedaan is. De burgemeester is ook de uitvoerende macht van de county, en de Board of Supervisors functioneert ook als gemeenteraad, zetelend in het stadhuis van San Francisco.

De huidige burgemeester van San Francisco is London Breed. Elke burgemeester sinds 1964 was een Democraat. San Francisco staat dan ook bekend als een sterk progressieve stad.

Cultuur


In de jaren zestig heeft de stad zich universeel ontwikkeld tot een stad waar onderwerpen als drugs en seks niet worden ontweken. Dat is terug te zien in het werk van Armistead Maupin in een dagelijkse rubriek uit de krant 'The San Francisco Chronicle'. De agglomeratie is de bakermat van bewegingen als Beatnik en de Hippies. Het rookbeleid in openbare ruimtes is erg streng. In 2005 werd roken zelfs verboden in parken.

De banden van San Francisco met Azië zijn belangrijk om de stad te kunnen begrijpen: de Chinese gemeenschap is een van de grootste van Noord-Amerika; San Francisco heeft na New York de grootste Chinese wijk van de Verenigde Staten. De stad heeft een zusterverband met Shanghai en heeft banden met de Aziatische cultuur ontwikkeld; het Museum van de Aziatische Kunst en de Japanse Tuin vallen onder de meest interessante van het Westen. In 1975 trok een tijdelijke expositie in San Francisco van Chinese archeologische vondsten 800.000 bezoekers in twee maanden.

Jaarlijks wordt in de maand mei het hardloopevenement Bay to Breakers georganiseerd, een evenement dat vele tienduizenden belangstellenden trekt.

Bezienswaardigheden

Gebouwd op niet minder dan 43 heuvels, biedt deze stad talrijke bezienswaardigheden:

Musea

Het rijke culturele leven heeft San Francisco onder andere te danken aan zijn musea.

Zo is er het Exploratorium, een museum met het thema wetenschap. Sinds 2013 is het Exploratorium gevestigd aan Pier 15 en 17, maar de oorspronkelijke locatie was bij het Palace of Fine Arts. Dit gebouw, in de stijl van een oude Romeinse koepel, is een van de weinige overblijfselen van de Panama-Pacific International Exposition in 1915.

De California Academy of Sciences bevindt zich in het Golden Gate Park. Dit is een museum en wetenschappelijk onderzoeksinstituut met een internationale reputatie, waar aquaria, natuurhistorische verzamelingen en een planetarium zijn te vinden.

In het civic center, in een gebouw dat in gebruik werd genomen in 1966, bevindt zich het Museum voor Aziatische kunst. Het museum herbergt ongeveer 15.000 voorwerpen uit Azië. Het grootste deel van de collectie is afkomstig van de miljonair Avery Brundage, die stierf in 1975. In 1989 werd een afdeling met Koreaanse kunst toegevoegd aan de collectie. Vanaf 20 maart 2003, na een grondige renovatie onder leiding van de Italiaanse architect Gae Aulenti, biedt het museum zijn collectie aan in een nieuw kader.

Ten slotte zijn er nog ander musea, zoals het Musée Mécanique in Fisherman's Wharf, het Fine Arts Museums of San Francisco – dat bestaat uit het M.H. de Young Memorial Museum en het California Palace of the Legion of Honor – en het San Francisco Museum of Modern Art.

Muziek

Het San Francisco Jazz Festival vindt sinds 1982 plaats in de herfst.

Verkeer en vervoer


De publieke vervoersmaatschappij SF Muni baat een netwerk van metro- en tramlijnen uit, aangevuld met een busnetwerk. De heuvels in San Francisco zijn te steil om er een normale tram te laten rijden. Daarom rijden er cable cars die zich 'vastgrijpen' aan kabels die door een sleuf tussen de rails onder de grond bewegen. In de vlakke straten rijden ook 'normale' trams en sneltrams, waaronder trams van het historische type PCC-car op tramlijn F Market & Wharves. De stad wordt met de omliggende zones verbonden door het Bay Area Rapid Transit (BART) lightrailnet.

De Golden Gate Bridge is een van de bekendste bruggen ter wereld en verbindt het Schiereiland van San Francisco met Marin County over de Golden Gate.

In San Mateo County, 21 km ten zuiden van de stad, ligt het vliegveld San Francisco International Airport. Het vliegveld ligt op een landwinningsgebied in de baai, vlak boven zeeniveau.

Sport


San Francisco heeft drie sportclubs die uitkomen in een van de vier grootste Amerikaanse profsporten. Het gaat om:

San Francisco was met het Stanford Stadium speelstad bij het WK voetbal in 1994.

San Francisco in de volkscultuur


Televisieseries in San Francisco

Televisieseries die zich afspelen in San Francisco:

In San Francisco opgenomen films

Films over Alcatraz

De gevangenis van Alcatraz, die in de baai van San Francisco ligt heeft meerdere filmmakers geïnspireerd. De meest bekende films waarin de gevangenis voorkomt, zijn:

Liedjes over San Francisco

Universiteiten en hogescholen


N.B.: de Universiteit van Californië te Berkeley en de Stanford-universiteit liggen ook in de agglomeratie bij San Francisco.

Trivia


Stedenbanden


Voormalige zusterstad

Plaatsen in de nabije omgeving


De onderstaande figuur toont nabijgelegen plaatsen in een straal van 16 km rond San Francisco.

Bekende inwoners van San Francisco


Zie Lijst van San Franciscanen voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Externe links


Commons heeft mediabestanden op de pagina San Francisco.
Wikivoyage heeft een reisgids over San Francisco.










Categorieën: San Francisco




Staat van informatie: 19.06.2021 04:38:44 CEST

oorsprong: Wikipedia (Auteurs [Geschiedenis])    Licentie: CC-BY-SA-3.0

Veranderingen: Alle afbeeldingen en de meeste ontwerpelementen die daarmee verband houden, zijn verwijderd. Sommige pictogrammen werden vervangen door FontAwesome-Icons. Sommige sjablonen zijn verwijderd (zoals 'artikel heeft uitbreiding nodig') of toegewezen (zoals 'hatnotes'). CSS-klassen zijn verwijderd of geharmoniseerd.
Specifieke Wikipedia-links die niet naar een artikel of categorie leiden (zoals 'Redlinks', 'links naar de bewerkpagina', 'links naar portals') zijn verwijderd. Elke externe link heeft een extra FontAwesome-Icon. Naast enkele kleine wijzigingen in het ontwerp, werden mediacontainer, kaarten, navigatiedozen, gesproken versies en Geo-microformats verwijderd.

Belangrijke opmerking Omdat de gegeven inhoud op het gegeven moment automatisch van Wikipedia wordt gehaald, was en is een handmatige verificatie niet mogelijk. Daarom garandeert LinkFang.org niet de juistheid en actualiteit van de verkregen inhoud. Als er informatie is die momenteel verkeerd is of een onjuiste weergave heeft, aarzel dan niet om Neem contact op: E-mail.
Zie ook: Afdruk & Privacy policy.