Metrische ruimte


In de wiskunde verstaat men onder metrische ruimte een verzameling waarop een metriek (afstand) gedefinieerd is, zodat van elke twee elementen de afstand ertussen gegeven is.

Inhoud

Achtergrond


De ruimten die het meest overeenkomen met ons intuïtief begrip van metrische ruimte, zijn de twee- en de driedimensionale euclidische ruimte. In feite is het begrip "metriek" een generalisatie van de euclidische metriek die voortvloeit uit de vier sinds lange tijd bekende eigenschappen van de euclidische afstand. De euclidische metriek definieert de afstand tussen twee punten als de lengte van het lijnstuk dat deze twee punten verbindt.

De meetkundige eigenschappen van de ruimte hangen af van de gekozen metriek, en door een andere metriek te gebruiken, kan men interessante niet-euclidische meetkundes, zoals die gebruikt worden in de algemene relativiteitstheorie, construeren.

Een metrische ruimte induceert topologische eigenschappen, zoals open- en gesloten verzamelingen, die leiden tot de studie van nog meer abstracte topologische ruimten.

Een deelverzameling van een metrische ruimte is zelf ook een metrische ruimte met als metriek de restrictie tot de betreffende paren punten (de geïnduceerde metriek).

Geschiedenis


Het begrip metrische ruimte werd in 1906 door Maurice Fréchet geïntroduceerd in zijn werk Sur quelques points du calcul fonctionnel (Over enkele punten in de functionaalanalyse), Rendic. Circ. Mat. Palermo 22 (1906) 1–74.

Definitie


Een metrische ruimte is een geordend paar \({\displaystyle (M,d)}\) waarbij \({\displaystyle M}\) een verzameling is en \({\displaystyle d}\) een functie

\({\displaystyle d\,\colon M\times M\to \mathbb {R} }\)

die voldoet aan de eigenschappen van een afstand.

Voorbeelden


Een belangrijk voorbeeld van een metrische ruimte is de \({\displaystyle \mathbb {R} ^{n}}\) met de gewone metriek:

\({\displaystyle d_{E}({\vec {x}},{\vec {y}})=\|{\vec {x}}-{\vec {y}}\|}\)

Een speciaal geval hiervan vormen de complexe getallen \({\displaystyle \mathbb {C} }\) met de modulus als afstand:

\({\displaystyle d_{m}(x,y)=|x-y|}\)

Een ander voorbeeld van een metrische ruimte is \({\displaystyle \mathbb {Z} ^{n}}\) met de 'Manhattan blokmetriek':

\({\displaystyle d_{M}(x,y)=|x_{1}-y_{1}|+|x_{2}-y_{2}|+\ldots +|x_{n}-y_{n}|}\)

Deze metriek dankt haar naam aan het tweedimensionale voorbeeld waarbij men in een stadswijk met een patroon van elkaar loodrecht kruisende straten, volgens de kortste weg van hoekpunt A naar hoekpunt B wandelt.

Verband met een norm


De eerste twee voorbeelden hierboven hebben gemeen dat de verzameling \({\displaystyle V}\) telkens een reële of complexe vectorruimte is, waarin de afstandsfunctie geïnduceerd wordt door een of andere norm \({\displaystyle \|.\|}\), dat wil zeggen

\({\displaystyle d(x,y)=\|x-y\|}\)

Heel algemeen maakt deze constructie van elke genormeerde ruimte een metrische ruimte. Als de aldus ontstane metrische ruimte volledig is, noemt men de genormeerde ruimte een Banachruimte.

Verband met topologie


De door een metriek geïnduceerde topologie is de topologie voortgebracht door de open bollen. De open bol \({\displaystyle B(a,\rho )}\) om het punt \({\displaystyle a}\) met straal \({\displaystyle \rho >0}\) bestaat uit de punten die op een kleinere afstand dan \({\displaystyle \rho }\) van \({\displaystyle a}\) liggen:

\({\displaystyle B(a,\rho )=\{x\in V\mid d(a,x)<\rho \}}\)

Met deze topologie wordt iedere metrische ruimte een topologische ruimte.

Niet elke topologie is echter afkomstig van een metriek. Een topologische ruimte heet metriseerbaar als haar topologie wordt voortgebracht door de open bollen van een of andere metriek op de dragende verzameling.

Er bestaan verschillende verbanden tussen metriseerbaarheid en de aftelbaarheidsaxiomas en de scheidingsaxiomas. De stelling van Smirnov-Nagata-Bing bepaalt een precieze equivalentie tussen metriseerbaarheid enerzijds, en de combinatie van een aftelbaarheidsaxioma en een scheidingsaxioma anderzijds.

Equivalentie van metrieken


Equivalente metrieken impliceren dat in beide metrische ruimten dezelfde verzamelingen open zijn (en dus dezelfde ook gesloten zijn), ook definiëren equivalente metrieken dezelfde convergente rijen en continue functies.

Zie ook











Categorieën: Metriek | Topologie | Wiskundige ruimte | Wiskundige structuur




Staat van informatie: 30.10.2021 05:02:11 CEST

oorsprong: Wikipedia (Auteurs [Geschiedenis])    Licentie: CC-BY-SA-3.0

Veranderingen: Alle afbeeldingen en de meeste ontwerpelementen die daarmee verband houden, zijn verwijderd. Sommige pictogrammen werden vervangen door FontAwesome-Icons. Sommige sjablonen zijn verwijderd (zoals 'artikel heeft uitbreiding nodig') of toegewezen (zoals 'hatnotes'). CSS-klassen zijn verwijderd of geharmoniseerd.
Specifieke Wikipedia-links die niet naar een artikel of categorie leiden (zoals 'Redlinks', 'links naar de bewerkpagina', 'links naar portals') zijn verwijderd. Elke externe link heeft een extra FontAwesome-Icon. Naast enkele kleine wijzigingen in het ontwerp, werden mediacontainer, kaarten, navigatiedozen, gesproken versies en Geo-microformats verwijderd.

Belangrijke opmerking Omdat de gegeven inhoud op het gegeven moment automatisch van Wikipedia wordt gehaald, was en is een handmatige verificatie niet mogelijk. Daarom garandeert LinkFang.org niet de juistheid en actualiteit van de verkregen inhoud. Als er informatie is die momenteel verkeerd is of een onjuiste weergave heeft, aarzel dan niet om Neem contact op: E-mail.
Zie ook: Afdruk & Privacy policy.