Dendermonde


Dendermonde
Stad in België
Het stadhuis van Dendermonde
(Details) (Details)
Geografie
Gewest Vlaanderen
Provincie Oost-Vlaanderen
Arrondissement Dendermonde
Oppervlakte
– Onbebouwd
– Woongebied
– Andere
56,54 km² (2019)
59,92%
16,52%
23,56%
Coördinaten
Bevolking (bron: AD Statistiek)
Inwoners
– Mannen
– Vrouwen
– Bevolkingsdichtheid
46.015 (01/01/2021)
48,73%
51,27%
813,91 inw./km²
Leeftijdsopbouw
0-17 jaar
18-64 jaar
65 jaar en ouder
(01/01/2021)
18,85%
59,95%
21,2%
Buitenlanders 5,18% (01/01/2021)
Politiek en bestuur
Burgemeester Piet Buyse (CD&V)
Bestuur CD&V, N-VA
Zetels
CD&V
N-VA
Vooruit-Groen
Vlaams Belang
Open Vld

35
12
8
6
5
4

Economie
Gemiddeld inkomen 20.267 euro/inw. (2018)
Werkloosheidsgraad 5,47% (jan. 2019)
Overige informatie
Postcode
9200
9200
9200
9200
9200
9200
9200
9200
Deelgemeente
Dendermonde
Appels
Baasrode
Grembergen
Mespelare
Oudegem
Schoonaarde
Sint-Gillis-bij-Dendermonde
Zonenummer 052
NIS-code 42006
Politiezone Dendermonde
Hulpverleningszone Oost
Website www.dendermonde.be
Detailkaart
ligging binnen het arrondissement Dendermonde
in de provincie Oost-Vlaanderen
Portaal    België

Dendermonde (Frans: Termonde; dialect: Dèrremonne) is een stad in de Belgische provincie Oost-Vlaanderen. De stad ligt in de driehoek Gent-Brussel-Antwerpen, een van de meest verstedelijkte gebieden van het land. Het is de hoofdplaats van het arrondissement Dendermonde en ligt in de Denderstreek. De stad ligt aan de samenvloeiing van Dender en Schelde en telt ongeveer 46.000 inwoners, die Dendermondenaars[1] worden genoemd.

Symbolen van de Dendermondse folklore zijn het Ros Beiaard en de drie gildereuzen Indiaan, Mars en Goliath.

Inhoud

Geschiedenis


Steentijd, neolithicum, bronstijd, ijzertijd en Gallo-Romeinse periode

In Vlassenbroek, een gehucht van Baasrode, vond men mesolithische jagerskampen gevonden die dateren uit circa 10.000 v. Chr., wat wijst op een zeer vroege menselijke aanwezigheid in de regio. Het Dendermondse werd dus reeds bezocht door rondtrekkende jagers, voor de mens aan landbouw of veeteelt deed.

In de Schelde tussen Dendermonde en Zele vond men bronzen tongzwaarden (ca. 1.100 - 750 v. Chr.). Ze waren gebroken en dus onbruikbaar gemaakt, mogelijk met een religieuze bedoeling. Dit bewijst dat er ten laatste in de achtste eeuw v. Chr. reeds handelsroutes over grote afstanden bestonden, vermits tin, een van de grondstoffen, nodig voor de vervaardiging van brons in onze streken niet voorkomt.

Opgravingen in het voorjaar van 2010 aan het Kleinzand te Grembergen brachten sporen van een nederzetting uit de vroege ijzertijd (ongeveer 800 v. Chr.) en drie Romeinse brandrestgraven aan het licht. Deze site werd in de Romeinse tijd, vanaf 175 na Chr. opnieuw als landbouwzone in cultuur gebracht. Bij graafwerken in de Dendermondse polder trof men werktuigen uit het neolithicum (vroege landbouwperiode).

Op de hoog gelegen Zwijvekekouter vonden archeologen twee Gallo-Romeinse brandrestengraven. Ze dateren van circa 125-150 na Christus. Op het Hoogveld vond men een graanspieker uit de IJzertijd en een Keltisch-Romeins heiligdom. Uit de Dender haalde men vele bronzen en één verzilverde Romeinse munt, o.a. uit de tijd van keizer Constantijn de Grote .

Middeleeuwen

In 843 plaatst het Verdrag van Verdun Dendermonde in Lotharingen, het middenrijk dat aan keizer Lotharius I toekwam tussen het gebied van diens broers Karel de Kale en het Oost-Frankische rijk van Lodewijk de Duitser. Door de zeer gunstige ligging aan twee bevaarbare waterlopen (Dender en Schelde) ontstond in de Frankische periode een pre-stedelijke nederzetting op de plaats van de huidige Vlasmarkt. Later ontstond er ook bewoning op de linker Denderoever, in de omgeving van de feodale burcht. Deze burcht was de opvolger van een eenvoudige versterking, zoals er langs de Schelde vele opgericht werden om de bevolking te beschermen tegen de plunderende Vikingen. Deze burcht werd ca. 950 na Chr. in opdracht van keizer Otto II, zoon van Otto de Grote gebouwd. Omringd door Dender en Visgracht, bevond ze zich op de plaats waar thans het gerechtsgebouw staat en vormde de bestuurlijke zetel van het Land van Dendermonde. Deze heerlijkheid bestond reeds voor het begin van de twaalfde eeuw.

De stad zelf maakte er vanaf 1233 geen deel meer van uit. De naam Dendermonde werd het eerst vermeld in een oorkonde Rainghouts de Thenremonde uit 1087.[2] Bij de burcht kwam een burchtkapel en op de huidige Grote Markt was in de elfde eeuw een begraafplaats.

Ringoot, heer van Dendermonde, zoon van Ringoot de Kale van Gent, overleed op 3 oktober 1106. Men vermoedt dat hij een dochter had die huwde met Daniel, kleinzoon van Boudewijn I van Aalst.

In 1223 werd in Dendermonde een cisterciënzerinnenabdij gesticht en in 1233 kende Robrecht VII van Bethune Dendermonde stadsrechten toe. Rond 1200 was de Dender al bevaarbaar tussen Dendermonde en Aalst.[3] Later konden schuiten, wanneer er bij voldoende regen genoeg water in de rivier stond, ook Ath bereiken.

In de dertiende en veertiende eeuw was Dendermonde een omwalde stad in volle expansie, dankzij de textielnijverheid. Ze had zandstenen muren, torens en poorten. Aan de binnenkant van de stadsmuren waren gewelven die bescherming boden bij vijandelijke aanvallen. De stad had vier stadspoorten: 1) in het westen de Steenpoort aan de huidige Kerkstraat voor de verbinding met Gent, 2) in het noorden de Waaslandpoort aan de Veerstraat voor de verbinding met het Waasland, 3) in het noordoosten de Mechelsepoort aan de Mechelsestraat voor de verbinding met Mechelen, 4) in het zuidoosten de Brusselsepoort voor de verbinding met het hertogdom Brabant en Brussel. In het stadscentrum liepen vele grachten (thans overwelfd), zoals in het midden van de Kerkstraat, de Van Winckellaan en de Oude Vest.

Mogelijk namen Dendermondenaren in 1302 deel aan de Guldensporenslag. De Denderbrug die Grote Markt en de Koornaard (nu Vlasmarkt geheten) met elkaar verbond, was tot 1380 in hout. Ze werd toen in zandsteen herbouwd. Ondanks de strategische ligging, raakte Dendermonde langzamerhand in economisch verval.

Aan het einde van de veertiende eeuw was in Dendermonde een zilversmid actief en ook in de vijftiende, zestiende en zeventiende eeuw werkten zilversmeden in de stad. Zij vervaardigden ringen en religieuze voorwerpen. Ook werden er tinnen voorwerpen gemaakt. De textielindustrie (het Dendermondse laken) veroorzaakte in de veertiende eeuw gewapende conflicten met Gent, dat zich door de Dendermondse concurrentie bedreigd voelde. Vanaf 1384 werd Dendermonde opgenomen in de bezittingen van de hertogen van Bourgondië. Filips de Goede, hertog van Bourgondië en graaf van Vlaanderen bracht in 1465 een bezoek aan Dendermonde.

In 1468 ontving het stadsbestuur Margaretha van York, echtgenote van de laatste Bourgondische hertog, Karel de Stoute. Ze bezocht de Lakenhalle (nu stadhuis) en de Onze-Lieve-Vrouwekerk.

Vroegmoderne tijd

Tijdens de Beeldenstorm van 1566 werd het interieur van de Onze-Lieve-Vrouwekerk beschadigd; sporen van deze vernielingen zijn nog steeds zichtbaar aan de pilaren waar de decoratie gedeeltelijk weggekapt werd. De Tachtigjarige Oorlog deed het bevolkingsaantal in het Land van Dendermonde bijna halveren. Na diverse andere epidemies, brak in 1569 de pest uit. Op 5 september 1572 werd Dendermonde veroverd door troepen van Willem van Oranje, onder leiding van kapitein Nuffel uit Mechelen, maar een maand daarna ontvluchtten zij de stad[4] en werd Dendermonde door de Spaanse troepen ingenomen en geplunderd.[bron?] Na de Spaanse Furie in Antwerpen (november 1576) slaagde François van Ryhove erin om het Spaanse garnizoen in Dendermonde af te kopen en te doen vertrekken; als beloning werd hij hoogbaljuw van Dendermonde.[4] Op 4 augustus 1578 kwam de stad in handen van de Staten, op 12 maart 1579 vestigden radicale protestanten er de macht van de calvinistische Gentse Republiek, waarna de katholieke clerus uit de stad werd verbannen en alle geestelijke goederen werden geconfisceerd.[4] Op 17 augustus 1584 moest Dendermonde capituleren voor de Spaanse troepen van Alexander Farnese, de hertog van Parma, en bleef daarmee een overwegend katholieke stad.[4]

Vervolgens werd een nieuwe vesting gebouwd [5][6]. Lodewijk XIV, koning van Frankrijk belegerde de stad in 1667, maar ontsnapte nipt aan de dood en moest zijn leger terugtrekken toen Dendermonde de polders liet overstromen.

In 1706 werd de stad door de Hertog van Marlborough in puin geschoten.

Het tweede Barrièretraktaat van 1717 had als gevolg dat de Dendermondse kazernes bemand werden door Nederlanders en Oostenrijkers, die met de troepen in de andere barrièresteden een bescherming tegen een eventuele Franse agressie, moesten garanderen.

Daarna kreeg de stad te lijden van de bezetting door de troepen van de Franse koning Lodewijk XV. Van 1745 tot 1749 werd Dendermonde bezet door het Franse leger. In 1768 werd begonnen de Dender tussen Aalst en Dendermonde te kanaliseren.[7][8] Op 13 november 1792 vond bij Dendermonde een gevecht plaats tussen Franse en Oostenrijkse troepen. Na de beslissende Franse overwinning in de Slag bij Fleurus (1794) op de Oostenrijk werden de Oostenrijkse Nederlanden definitief door Frankrijk bezet.

Napoleon, Willem I en het jonge onafhankelijke België

In het begin van de negentiende eeuw telde Dendermonde 5.000 à 6.000 inwoners. De havenbedrijvigheid en de talrijke religieuze gebouwen typeerden het centrum binnen de stadspoorten en omwalling, waarvan vandaag nog resten overblijven.

In 1800, onder het bewind van eerste consul Napoleon Bonaparte, bekwam Dendermonde een rechtbank van eerste aanleg. Op de spits van het belfort werd een koperen bol geplaatst met bovenaan de letter N (van Napoleon) en Dendermonde kreeg zelfs een "rue Bonaparte". Na zijn nederlaag en abdicatie en het begin van het Congres van Wenen in 1814 moesten alle keizerlijke symbolen verdwijnen.

Onder het bewind van de Nederlandse koning Willem I (1815-1830) werd de militaire verdedigingsgordel rond het stadscentrum omgevormd. Er kwamen nieuwe stadspoorten (Brusselse Poort), bastions (Bastion V), bunkers en arsenalen in het kader van de Wellingtonbarrière, die nog grotendeels bewaard zijn. Tijdens het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden werd van 1827 tot 1830 een infanteriekazerne gebouwd, nu beschermd als monument. Tijdens de Belgische Revolutie kon, ondanks de aanwezigheid van Nederlandse troepen de overgang naar een onafhankelijk België zonder geweld verlopen.

Het Heilige Maagdcollege werd in 1834 door de priesters Jan Baptist Van Bavegem en Jan Lodewijk D’Hollander opgericht. Het was oorspronkelijk gelegen aan de Veemarkt (nu Emiel Van Winckellaan genaamd). Na de verwoesting door het Duitse leger van de schoollokalen in 1914 verhuisde het naar de Kerkstraat. De Sint-Pieter en Paulusabdij van de orde der Benedictijnen werd in 1837 opgericht en is een voortzetting van de abdij van Affligem die in 1796 door de Franse revolutionaire bezetters werd opgeheven.

Dendermonde was na Brussel en Mechelen de derde stad op het Europese continent die een spoorwegverbinding kreeg. In 1850 werd de stad bezocht door koning Leopold I. In 1856 werd in de Kerkstraat het Sint-Vincentiusinstituut gesticht (klooster voor zusters van de orde van Sint-Vincentius), waaruit een meisjesschool ontstond. Het bedrijf Vertongen-Goens dat bestond uit een kabelfabriek en een touwslagerij stelde honderden arbeiders te werk.

Het stedelijk kerkhof, ontworpen door stadsarchitect Edouard Bouwens werd in 1882 aangelegd op de grens met Appels. Het jaar 1911 bracht de opening van de eerste bioscoop.

Twintigste en eenentwintigste eeuw

Tijdens de Eerste Wereldoorlog werden van 4 tot 6 september 1914 bijna alle huizen en openbare gebouwen in het stadscentrum verwoest, toen het Duitse leger van Wilhelm II brandstichtte. Voor de brandstichting werden huizen en winkels geplunderd, waarbij de Duitse soldaten vooral voedingsmiddelen en alcoholische dranken roofden. Enkel het Vleeshuis op de Grote Markt, een aantal hoekwoningen en arbeidershuisjes bleef gespaard. De rookpluim van de brand was te zien in het Waasland en tot in Destelbergen, bij Gent. De bevolking leefde in kelders, kazernes en barakken of trok weg. Ook het stadhuis en belfort brandden af, waarbij het stadsarchief verloren ging. De fabriek van Vertongen-Goens, die touwen en staaldraadkabels produceerde werd verwoest. Door deze wreedheden tegen haar burgerbevolking behoort Dendermonde tot de zeven Belgische martelaarsteden.

Zowel uit Dendermonde als de naburige gemeente Sint-Gillis werden gijzelaars weggevoerd naar Duitsland. Als gevolg van de armoede trokken tijdens de oorlog of na 1918 sommige begoede families weg uit de stad. Ze verhuisden tijdelijk of definitief naar Overmere, Waasmunster en Zele. Daardoor had Dendermonde in de jaren twintig minder industrie dan in 1914.

Wegens zijn vroegere functie van vesting- en garnizoensstad en de catastrofe van 1914 is Dendermonde, ondanks zijn gunstige ligging, niet uitgegroeid tot een grote stad. In 1933-1934 werd een betonnen viaduct over de spoorwegen tussen Dendermonde en Sint-Gillis-bij-Dendermonde aangelegd. In 1953 (nacht van 31 januari op 1 februari) ontstonden als gevolg van een zware storm vier dijkbreuken in Vlassenbroek, één in Appels en één in Grembergen. Het Scheldewater overstroomde Vlassenbroek en een deel van de wijk het Keur. Vee verdronk en de materiële schade was groot, maar de inwoners van Vlassenbroek konden zich redden. In 1966 probeerde Aalst de rechtbank van eerste aanleg, gevestigd in Dendermonde, naar Aalst te doen verhuizen, wat echter mislukte.

In de tweede helft van de twintigste eeuw werden belangrijke openbare werken uitgevoerd, zoals het dempen van de Oude Vest (een middeleeuwse gracht), het aanleggen van de Noordlaan, een tweede brug over de Schelde (Vlassenbroekbrug) en het omleggen van de Dender buiten het stadscentrum. Vanaf 1970 kwamen er flatgebouwen. Ook nu neemt het aantal appartementen in de binnenstad flink toe.

Tijdens de fusies werden de volgende gemeenten toegevoegd: 1971 Appels, Sint-Gillis-bij-Dendermonde; 1976 Baasrode, Grembergen, Mespelare, Oudegem en Schoonaarde. De Oude Vest werd omgevormd tot een aangename, shopvriendelijke winkelstraat. In 1994 werd het serviceflatgebouw Klein-Kwartier in de Lodewijk Dosfelstraat geopend door Jan Lenssens, senator en voormalig Vlaams minister.

In 1995 werd een Ros Beiaardbeeld opgericht op het rond punt tussen de Brusselsestraat en de spoorwegviaduct. In 2009 viel Kim De Gelder een crèche aan in Sint-Gillis-bij-Dendermonde, maakte drie slachtoffers en verwondde baby's.

Zowel in het jaar 2000 als in 2010 was er een ommegang van het Ros Beiaard. In 2020 vond de ommegang, voorzien op zondag 24 mei, niet plaats wegens de lockdownmaatregelen tegen COVID-19.

Op 26 september 2010 werd het nieuwe bibliotheekgebouw in de Kerkstraat in gebruik genomen. Het gebouw heeft ook een polyvalente zaal die gebruikt wordt voor tentoonstellingen, de zaal 't Sestich. De procedures rond het Provinciaal Ruimtelijk Uitvoeringsplan PRUP voor de bouw van een nieuwe gevangenis in Dendermonde werden eind 2018 beëindigd. De Raad van State besliste dat de plannen in orde zijn.

Thans oefent de stad een sterke aantrekkingskracht uit op de omliggende gemeenten door het groot aantal winkels, de aanwezigheid van vele scholen voor algemeen en kunstonderwijs (Koninklijke Academie voor Schone Kunsten en de Stedelijke Academie voor Muziek, Woord en Dans). Het Óscar Romerocollege dat ontstond uit een fusie van het Heilig Maagdcollege, het Sint-Vincentiusinstituut en het Vrij Technisch Instituut oefent een grote invloed uit op de stad en omliggende omgeving. Verder is er het Gemeenschapsonderwijs (Atheneum) en avondonderwijs in het Centrum voor volwassenenonderwijs CVO.

De stad trekt buitenlandse toeristen aan uit de buurlanden, Italië en Oost-Europa. De burgerlijke en religieuze gebouwen, vooral het stadhuis en de Onze-Lieve-Vrouwekerk worden 's zomers druk bezocht. Bovendien was de stad tot 2014 de hoofdplaats van een gerechtelijk arrondissement, waaronder ook Sint-Niklaas en de streek van Aalst vielen. Dendermonde maakt deel uit van de hulpverleningszone Oost-Vlaanderen Oost.

Deelgemeenten


Appels

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1971 (toen 2900 inwoners, Appelsenaren genoemd).
Bekende bedevaartplaats naar de H. Apollonia.
Aan de Schelde het voetveer Appels-Berlare. Een van de laatste aan de stroom. Op de Bevrijdingdlaan bevindt zich een terrein van de intercommunale DDS, waar afval verwerkt wordt en burgers zelf glas, karton, hout en grof vuil kunnen afgeven. Er is tevens een kringloopwinkel.

Sint-Gillis-bij-Dendermonde

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1971. Sint-Gillis heeft 12.846 inwoners (2019) en telt daarmee meer inwoners dan de vroegere stad Dendermonde van voor de fusies. Is vooral bekend omwille van zijn jaarlijkse bloemencorso (of bloemenstoet), waarbij prachtige wagens gedecoreerd met bloemen door de deelgemeente trekken. Deze stoet vindt elk jaar plaats begin september.
In januari 2009 kwam Sint-Gillis wereldwijd in het nieuws door de steekpartij in Sint-Gillis-bij-Dendermonde.

Baasrode

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1977 (toen 6342 inwoners).
Met in het noorden het toeristisch aantrekkelijke kunstenaarsdorp Vlassenbroek, dat vlak tegen de Scheldedijk ligt, met het beschermde laatgotische Sint-Gertrudiskerkje (uit de zeventiende eeuw) en de toren (1677) van de Sint-Ursmaruskerk (uit de zestiende-zeventiende eeuw). Heeft ook een Scheepvaartmuseum Baasrode en Stoomspoorlijn Dendermonde-Puurs. Baasrode grenst in het zuiden aan de gemeente Buggenhout.

Grembergen

Grembergen maakt deel uit van Dendermonde sinds 1977 (toen 6100 inwoners). De barokke St.-Margarethakerk dateert uit het begin van de achttiende eeuw. Het natuurreservaat Groot Schoor is 8,7 ha groot en is gelegen in de Scheldebocht ter hoogte van Grembergen-Broek. Het is eigendom van de Stad Dendermonde, maar wordt beheerd door Natuurpunt. Het Grembergse Broek heeft een gemiddelde hoogte van twee meter boven de zeespiegel.

Mespelare

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1977 (Toen 540 inwoners).
Ligt aan de Dender en heeft een vroeggotische Sint-Aldegondiskerk uit de dertiende eeuw met romaanse delen; men vindt er het landhuis Spaans Hof (1643) en een schandpaal (zeventiende-eeuws).

Oudegem

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1977 (Toen 3950 inwoners).
Gelegen aan de Dender en Schelde heeft het de Onze-Lieve-Vrouwekerk met vroeggotische toren en met een dertiende-eeuwse kruisbeuk. Kloosterhoeve en Bokkenhof (beide uit de achttiende eeuw). Oudegem heeft een sporthal, een volleybalclub (VC Oudegem A), een voetbalclub (SK Oudegem) en een manege.

Schoonaarde

Maakt deel uit van Dendermonde sinds 1977 (Toen 2190 inwoners), gelegen aan de Schelde. Schoonaarde, dat ten oosten van Wichelen ligt, is van alle deelgemeenten het verst verwijderd van het centrum van Dendermonde. In Schoonaarde bevindt zich een chemisch bedrijf Allnex aan de Steenweg naar Wetteren.

Overzichtstabel

Nr. Naam Oppervlakte
(km²)
Bevolking
01/01/2021
I Dendermonde 8,20 9.527
II Appels 3,87 2.843
III Baasrode 8,23 6.387
IV Grembergen 9,92 7.216
V Mespelare 1,98 544
VI Oudegem 7,25 4.109
VII Schoonaarde 5,64 2.441
VIII Sint-Gillis-bij-Dendermonde 10,59 12.882

Bron: Stad Dendermonde

Demografische ontwikkeling


Alle historische gegevens hebben betrekking op de huidige gemeente, inclusief deelgemeenten, zoals ontstaan na de fusie van 1 januari 1977.

Bezienswaardigheden


De Grote Markt met zowel middeleeuwse panden als herenhuizen in neotraditionele stijl werd volledig autovrij gemaakt, heraangelegd en in juli 2004 plechtig in gebruik genomen. Een bronzen palmboom met de naam "Coconut voor Dendermonde" werd een jaar later aan het geheel toegevoegd.

Het stadhuis in gotische stijl met Belfort werd in de veertiende eeuw gebouwd als lakenhalle. De Belforttoren werd in 1999 door de UNESCO erkend als Werelderfgoed. Het Vleeshuis uit 1461 met een hoektoren staat tussen de Grote Markt en de Kerkstraat. Het herbergt het oudheidkundig museum met een collectie waarbij de nadruk ligt op de folklore van de stad. Daarnaast is er ook aardewerk uit de Gallo-Romeinse periode, vondsten uit een Merovingisch grafveld (uit de zesde en zevende eeuw) en voorwerpen van de vroege middeleeuwen tot de twintigste eeuw. Ook zijn er fossielen en een volledig skelet van een mammoet die hier 28.000 jaar geleden leefde.

Andere bezienswaardigheden zijn:

De overige monumenten:

Erfgoed

Dendermonde heeft een omvangrijk bouwkundig erfgoed. Hoogtepunten zijn de Lakenhalle (Stadhuis) en het Vleeshuis (Vleeshuismuseum) op de Grote Markt. Andere historische gebouwen zijn de Onze-Lieve-Vrouwekerk en de Hollandse Kazerne.

Dit laatste gebouw, gebouwd in 1827-1830 en gelegen aan de Noordlaan staat al jaren te verkrotten. De bouwfysische toestand is slecht, alhoewel het in België een zeldzaam voorbeeld is van militaire architectuur uit het Verenigd Koninkrijk der Nederlanden, waarvan België deel uitmaakte van 1815 tot 1830. De stad Dendermonde kan de enorme restauratiekosten die het gevolg zijn van insijpelend water echter niet alleen dragen.

Fietsroutes

Evenementen


Dendermonde

Grembergen

Sint-Gillis-bij-Dendermonde

Baasrode

Oudegem

Appels

Cultuur


De stad heeft een Cultureel Centrum, Belgica. Dendermonde herbergt een documentatiecentrum voor jazz- en bluesmuziek: het Jazz Centrum Vlaanderen. Hier vinden thematentoonstellingen over jazz plaats.

Van mei tot augustus 2018 vond in de zaal 't Sestich een tentoonstelling plaats van schilderijen van de Dendermondse kunstschilder Franz Courtens. Het ging om portretten en landschappen, afkomstig uit privécollecties.

De Dendermondse vlaai wordt traditioneel gemaakt voor een kermis of familiebezoek. Onder licentie van de paters van de Benedictijnen wordt sinds 1997 in Peizegem het abdijbier Dendermonde gebrouwen.

Industrie


Het industrieterrein Hoogveld is gelegen tussen de N41, de hoofdweg 'Hoogveld' en de Mechelsesteenweg, in Grembergen is er ook nog het Zwaarveld.

Politiek


Burgemeesters:

Verkiezingsresultaten sinds 1976

2013-2018

Burgemeester is Piet Buyse (CD&V). Hij leidt een coalitie bestaande uit CD&V en sp.a. Samen vormen ze de meerderheid met 20 op 35 zetels.

2019-2024

Piet Buyse (CD&V) is burgemeester en leidt een coalitie die bestaat uit de CD&V en N-VA. Samen hebben ze een meerderheid hebben van 20 op 35 zetels. Voorzitter van de gemeenteraad is Dieter Mannaert (CD&V).

Resultaten gemeenteraadsverkiezingen sinds 1976

Partij 10-10-1976[9] 10-10-1982 9-10-1988 9-10-1994 8-10-2000 8-10-2006[10] 14-10-2012[11] 14-10-2018
Stemmen / Zetels % 35 % 35 % 35 % 35 % 35 % 35 % 35 % 35
SAMEN - - - - 12,41 4 4,12 0 - -
Agalev1 / Groen!2 / Groen3 / sp.a-GroenC - - 3,861 0 3,061 0 5,531 1 4,052 0 4,493 1 17,1C 6
SP1 / I.N.Z.E.T.A / sp.a-spirit2 / sp.a3 / sp.a-GroenC 18,251 6 23,671 8 21,911 8 45,8A 18 26,47A 10 20,192 8 13,213 4
VU1 / I.N.Z.E.T.A / CD&V-N-VAB / N-VA2 13,641 4 12,951 4 10,941 3 32,55B 1 23,162 9 23,162 8
CVP1 / CD&V-N-VAB / CD&V2 51,951 21 47,521 18 46,381 19 31,451 12 25,191 9 12 39,262 16 31,92 12
PVV1 / VLD2 / Open Vld3 13,551 4 15,031 5 15,111 5 12,292 4 18,412 7 13,162 5 10,793 3 13,63 4
PLUS - - - - - 6,93 2 - -
Vlaams Blok1 / Vlaams Belang2 - 0,831 0 1,81 0 5,621 1 11,991 4 19,002 7 8,602 2 15,02 5
Anderen(*) 2,61 0 - - 1,79 0 - - 0,49 0 -
Totaal stemmen 29661 30747 31569 31530 31542 32337 31979 32762
Opkomst % 95,46 93,78 92,44 93,66 90,99 91,9
Blanco en ongeldig % 2,3 3,78 3,51 3,46 3,66 3,48 2,77 3,6

De zetels van de gevormde coalitie staan vetjes afgedrukt. De grootste partij staat in kleur.
(*) 1976: KPB / 1994: W.O.W. (1,51%), NF (0,28%) / 2012: LSP

Onderstaande grafiek toont de evolutie van de zetelaantallen binnen de Dendermondse gemeenteraad.

*in 2018 vormen sp.a en Groen 1 lijst.

Sport


Badminton

Badmintonclub Drive bestaat sinds 1980 en is een van de grootste badmintonclub van België. Met meer dan 350 leden, waarvan 220 jeugdleden is de club een van de belangrijkste clubs van de VBL.

Gymnastiek

Turnclub GymMAX werd in 2005 opgericht als fusieclub uit Turnclub Sint-Joris en Turnvereniging Werken Baart Kracht, beiden club van ruim een eeuw oud. Deze fusie kwam er na de brand in de sporthal waar WBK trainde. Hierdoor kregen ze van het stadsbestuur de belofte een moderne competitiezaal ter beschikking te krijgen. Turnclub GymMAX behoort tot de 10 grootste clubs van België. De club bracht al heel wat internationale toppers voort waaronder Sigrid Persoon (Sint-Joris), Antje VandeVelde, Julie Croket, Siemon Volkaert en Axelle Klinckaert. Deze laatste is nog steeds actief in de Belgische ploeg, maar traint momenteel in Nederland.

Voetbal

In Dendermonde spelen de voetbalclubs KFC Baasrode, KAV Dendermonde, SK Grembergen, SK Oudegem, FC Juventus Schoonaarde en KV Sint-Gillis en sinds 2017 ook SC Jong Sint-Gillis.

Rugby

In Dendermonde speelt één rugbyploeg die meestrijdt in de hoogste afdeling van België, Dendermondse RC

Volleybal

VC Oudegem komt uit in de dames Ereklasse (Liga A) en speelt Europees.

Basketbal

BBC Grembergen en BBC Panters Baasrode. Beide ploegen komen uit in de Vlaamse Basketballiga

Handbal

HBC Dendermonde is de enige handbalclub. De herenploeg komt uit in de Superliga. De damesploeg komt uit in de Liga afdeling.

Hockey

Dendermonde heeft een hockeyclub, DMON Hockey.

Korfbal

Appels KC, deze club komt uit in de 1ste klassecompetitie.

Tennis

Dendermonde heeft 4 tennisclubs; KAVD Dendermonde, TC Dendertennis, TC Scheldedreef en TC Vlaskia

Waterpolo

Dendermonde heeft 1 waterpoloclub: Dzo waterpolo in de olympos

Diensten


Dendermonde was tot 2014 de hoofdplaats van het gerechtelijk arrondissement Dendermonde. In 2014 ging dit gerechtelijk arrondissement samen met de gerechtelijke arrondissementen Gent en Oudenaarde op in het gerechtelijk arrondissement Oost-Vlaanderen. Het voormalige gerechtelijk arrondissement Dendermonde blijft wel verder bestaan als gerechtelijke arrondissementsafdeling. In de stad bevinden zich een gerechtsgebouw en een gevangenis.

In Dendermonde staat ook een ziekenhuis AZ Sint-Blasius.

Verkeer en vervoer


Stations op grondgebied Dendermonde

Parochies en kerken in Dendermonde


De protestantse kerkgemeente omvat Dendermonde, Hamme en Zele. De Evangeliekerk bevindt zich op de hoek van de Lindanusstraat en de Oude Vest.

Dialecten


In Dendermonde zijn ruwweg een viertal dialecten te onderscheiden. De differentiatie tussen die dialecten valt te verklaren door de ligging op een kruising van rivieren. Rivieren zijn sterke demarcaties van dialectgroepen. Net als in de rest van Vlaanderen verarmen de dialecten en is het aantal courante sprekers sterk afgenomen.

Het in Grembergen gesproken dialect leunt aan bij de Wase dialecten, zoals dat van de buurgemeenten Zele en Hamme. In Appels, Oudegem, Mespelare en Schoonaarde, die aan de linkerzijde van de Dender liggen hoort men de Oost-Vlaamse variant van het dialect van de Denderstreek. Sint-Gillis-bij-Dendermonde en Baasrode hanteren de Brabantse variant. Een sterke differentiator tussen die twee is de uitspraak van de "g", die sterk gutturaal is aan Brabantse zijde en zwak aan Oost-Vlaamse.

Ten slotte is er het merkwaardige stadsdialect van Dendermonde zelf, dat kenmerken van het Denders en Wase combineert met invloeden van andere stadsdialecten. Onder meer de lange "aa", die "oe" wordt, is ontleend aan de inwijking van Brusselse arbeiders in de negentiende eeuw, toen Dendermonde een sterk oplevende industrie kende. Zij bewoonden de wijken die ontstonden aan de "Brusselse forten", de overblijfselen van het Vauban-verdedigingssysteem van de stad, en gaven een stevig pigment aan het dialect binnen de wallen.

Dendermonde Filmstad


Dendermonde vormt een geliefd decor voor verscheidene televisiereeksen, films en programma's. Zo was Dendermonde fragmentarisch te zien in de film "Rundskop" uit 2011, werden de centrumstraten als decor gebruikt in "Buitenspel" (de film van Jan Verheyen uit 2005) en het Heilig-Maagdcollege was zowel de school van "Ben X" uit 2007 als die van de film "Daens" uit 1993. Voor de satirische Woenstijnvisreeks Neveneffecten werd er in het zwembad van het Heilig-Maagdcollege gedraaid en aan het stationsgebouw van Schoonaarde. Het Dendermondse gerechtsgebouw was in 2001 meermaals te zien in de VRT-serie "Stille Waters" en de Grote Markt en het stadhuis waren sinds 2009 vaste buitenlocaties voor de succesreeks "FC De Kampioenen". Ook de filmploeg van de soap "Thuis" strijkt regelmatig neer aan het AZ Sint-Blasius en de bisschopswijding van 'pastoor Walter' uit de VTM-soap "Familie" werd opgenomen in het kerkje van Vlassenbroek.

In juni 2011 streek het praatprogramma "Villa Vanthilt" (één) voor vijf weken neer op de grote markt van Dendermonde en enkele weken later werd bekendgemaakt dat een Dendermonds koppel aan het televisieprogramma "Mijn Restaurant" (VTM) zal deelnemen. Dendermonde werd in "Duizend Zonnen" (één) voorgesteld door stand-upcomedian Veerle Malschaert die er geboren en getogen is. Dendermonde was ook te zien in de film "Yuri" van Liesbeth Marit uit 2012. Mede doordat de jonge cineaste woont in het Dendermondse werd de film voornamelijk in Dendermonde, Lebbeke en omstreken opgenomen. Begin 2013 was de ondergesneeuwde grote markt te zien in het reclameblok van de zender VIER. In 2014 was de omgeving van het sluizencomplex in Oudegem te zien in de reeks "In Vlaamse Velden" uitgezonden op één. In 2019 vormde het Dendermondse stadscentrum het decor voor de zevendelige "true crime" reeks Fiskepark (Canvas) met Tomas De Soete en Bent Van Looy. Hieraan werkte ook de lokale politie mee. In de zomer van 2020 was Dendermondse binnenstad dan weer het decor voor de 13-delige jongerenwebreeks Wh@evR!. Onder leiding van regisseur (en Dendermondenaar) Stijn De Wolf werd er gefilmd op de houten Taluds aan 't Saske, op de grote markt, aan en in CC Belgica, aan Resto Freek, in Café Cour&Jardin, op het Heldenplein en op de wekelijkse maandagmarkt.

Ook het stoomtreinspoor aan het oud station van Baasrode Noord is een geliefkoosde locatie voor films en series. Zo waren er opnames voor de film "Toto le héros" van Jaco Van Dormael uit 1991 en de tv-serie "Ons geluk" (VTM) uit 1995. Anno 2012 gebruikte Studio 100 deze locatie ook voor de opnames van de Mega Mindy film "In vuur en vlam".

Trivia


Bekende Dendermondenaars


Geboren in Dendermonde

Geboren en al dan niet wonend in Dendermonde:

Niet geboren in Dendermonde

Momenteel wonend in Dendermonde:

Zie ook


Literatuur


Zie de categorie Dendermonde van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.










Categorieën: Plaats in Oost-Vlaanderen | Dendermonde




Staat van informatie: 15.11.2021 03:12:57 CET

oorsprong: Wikipedia (Auteurs [Geschiedenis])    Licentie: CC-BY-SA-3.0

Veranderingen: Alle afbeeldingen en de meeste ontwerpelementen die daarmee verband houden, zijn verwijderd. Sommige pictogrammen werden vervangen door FontAwesome-Icons. Sommige sjablonen zijn verwijderd (zoals 'artikel heeft uitbreiding nodig') of toegewezen (zoals 'hatnotes'). CSS-klassen zijn verwijderd of geharmoniseerd.
Specifieke Wikipedia-links die niet naar een artikel of categorie leiden (zoals 'Redlinks', 'links naar de bewerkpagina', 'links naar portals') zijn verwijderd. Elke externe link heeft een extra FontAwesome-Icon. Naast enkele kleine wijzigingen in het ontwerp, werden mediacontainer, kaarten, navigatiedozen, gesproken versies en Geo-microformats verwijderd.

Belangrijke opmerking Omdat de gegeven inhoud op het gegeven moment automatisch van Wikipedia wordt gehaald, was en is een handmatige verificatie niet mogelijk. Daarom garandeert LinkFang.org niet de juistheid en actualiteit van de verkregen inhoud. Als er informatie is die momenteel verkeerd is of een onjuiste weergave heeft, aarzel dan niet om Neem contact op: E-mail.
Zie ook: Afdruk & Privacy policy.